فرینا

مقدمه

    تاریخچه برنامه های ویرایشگر تصویری به دو دسته تقسیم می شوند: دوره قبل از فتوشاپ و بعد از فتوشاپ.

در دوره قبل از فتوشاپ، برنامه های مبتنی بر bitmap مختلفی وجود داشتند كه برخی از آنها نیز بسیار كارآمد و مناسب بودند. از جمله این برنامه ها میتوان Pixel PaintPro، Studio 8، Digital Darkroom و همچنین Macpaint را نام برد. تمامی این برنامه ها بعد از ظهور فتوشاپ و در اواخر دهه 1980 همانند عصر یخبندان و نابودی دایناسورها، محو شده و كنار گذاشته شدند.

البته فتوشاپ در ابتدای كار به عنوان برنامه مبدل فایل ها Industrial Light and Magic ظهور پیدا كرد و افكت های ویژه آن نیز توسط George Lucas ایجاد شد. این امر در اواسط دهه 1980 و در حالی بودكه قالب بندی فایل های گرافیكی بر مبنای PostScript وجود نداشت. فتوشاپ در ابتدای راه تنها فرمت ها و قالب های گرافیكی مختلف را به یكدیگر تبدیل می كرد. یك نگاه سریع در لیست طولانی نوع فایل های موجود در كادر Save As، علت همه گیر شدن آن را نشان می دهد.

فتوشاپ برای اجرای ویرایش های گرافیكی حرفه ای از After Effects، برای محیط صفحه بندی مناسب از امكانات InDesign و Quark و برای طرح صفحه كاری از FreeHand و Illustrator استفاده كرد. همچنین امكان عكاسی دیجیتال حرفه ای و طراحی صفحات وب را نیز در خود جای داد.

در ابتدای توسعه و همه گیر شدن طراحی وب در اوایل دهه 90 میلادی بودكه Adobe برنامه كاملاً هماهنگی را در كنار فتوشاپ به نام ImageReady ایجاد كرد. هرچند فتوشاپ نیروی محركه آن بود اما ImageReady درایجاد تصاویر مناسب وب جایگاه بسیار خوب و مناسبی كسب كرد. فشرده سازی اندازه فایل ها، تبدیل رنگ ها و ایحاد انیمیشن های مختصر از جمله امكانات مناسب آن بودند. البته در این برنامه پیكره ای مشخص از ابزارهای اولیه ویرایش تصاویر نیز وجود دارد. هرچند در این مجموعه دروس به مطالب مربوط به برنامه Photoshop CS پرداخته می شود، اما نحوه طراحی در ImageReady و یكپارچه سازی آن با فتوشاپ، بخصوص در طراحی وب مورد بررسی قرار می گیرد. به همین دلیل در برخی از دروس به ImageReady نیز اشاره شده و حتی در برخی از آنها ویژگی های آن نیز عنوان شده است. با توجه به نزدیكی و تقارن این دو برنامه بسیاری از وظایف و عملكردهایی كه در دروس فتوشاپ مورد بررسی قرار می گیرند، در ImageReady نیز قابل اجرا و پیاده سازی هستند.

هر چند با توجه به گستردگی مطالب فتوشاپ نمی توان هر یك از فرآیندها را طی چند درس و در هر درس نیز طی چند مبحث تكمیل كرد، اما سعی ما بر این بوده تا با مطرح كردن جزئیات بیشتر به تفسیر مطالب بپردازیم.

از اینكه بتوانم هر چند بخش كوچك و مختصری از ویژگی های پیشرفته فتوشاپ را مطرح كنم و در نتیجه در درك هرچه بهتر آنها شما را یاری كنم بسیار خوشحالم و امیدوارم در این كتاب به نكاتی مفید و قابل استفاده دسترسی پیدا كنید.

           

 

آشنايي با فتوشاپ        

 

            اغلب مردم به فتوشاپ به عنوان برنامه‌اي نگاه مي‌كنند كه از پيچيدگي‌هاي بسيار برخوردار است. تصوراتي همچون «شايد من از ده درصد برنامه استفاده نكنم» يا «من فقط براي ديدن تصاوير دوربين ديجيتالي‌ام از آن استفاده مي‌كنم»

البته هرچند پيچيدگي‌هاي خاصي در قسمت‌هاي مختلف اين برنامه وجود دارد ولي استفاده از آن براي كاربران تازه‌كار نيز آسان است. همين ويژگي مهم باعث همه گير شدن اين برنامه شده است.

اولين مرحله كار با فتوشاپ تنظيم آن به نحوي است كه بتوانيد در آن كار كنيد. چگونه تنظيمات را تعيين مي‌كنيد؟

بدين منظور برخي از ويژگي‌هاي سفارشي كردن را بررسي كرده بعلاوه از آنجا كه Adobe در كنار Photoshop CS برنامه ImageReady را نيز جاي داده است، نحوه بهينه سازي اين برنامه را به نحوي كه بتوانيد با آن كار كنيد و از شيوه يكپارچه‌سازي آن با فتوشاپ نيز آگاه شويد، بررسي مي‌نمائيم.

با توجه به اينكه برنامه ImageReady صرفنظر از ويژگي‌هاي خاص آن در خصوص چند قسمت‌كردن تصاوير بزرگ، اسكريپت‌ها و تنظيمات بهينه‌سازي تصاوير، براي طراحي وب ايجاد شده است، از اين نظر مزيت‌هايي نسبت به فتوشاپ دارد.

 

           

                       

نحوه استفاده از جعبه ابزار 

همواره پس از اجراي فتوشاپ جعبه ابزار در صفحه قابل مشاهده است و بطور معمول نيز در سمت چپ و بالا قرار دارد. در فرايند ويرايش يك تصوير بطور مداوم و براي انتخاب انواع ابزار مورد نياز به اين جعبه ابزار مراجعه خواهيد كرد.

در اين كار عملي با ابزارهاي موجود در نوار ابزار و همچنين نحوه دسترسي به آنها آشنا خواهيد شد.

 باز كردن جعبه ابزار فتوشاپ             

            جعبه ابزار بايد بطور اتوماتيك در هنگام اجراي فتوشاپ در صفحه نمايان شود. در صورت بسته بودن آن مي‌توانيد از گزينه Tools از منوي Window براي باز كردن آن استفاده كنيد.      

             

 

 

 

 

 انتخاب يك ابزار                       

           

براي انتخاب يك ابزار فقط كافي است روي آن كليك كنيد. در صورتي كه در گوشه سمت راست و پايين ابزار انتخابي شما مثلث كوچكي ديده ‌شود مي‌توانيد از طريق منوي كشويي آن به ابزارهاي ديگري نيز دسترسي يابيد. ابزار را كليك كرده و دكمه ماوس را پائين نگه داريد تا منوي كشويي آن نمايان شود. سپس ماوس را بر روي ابزار مورد نظر جابجا كرده و رها كنيد تا ابزار مربوطه انتخاب شود.      

باز كردن جعبه ابزار ImageReady                          

به محض فعال شدن اين برنامه جعبه ابزار ImageReady نمايان مي‌شود. همانند محيط فتوشاپ در صورت بسته بودن جعبه ابزار در اين برنامه نيز مي‌توانيد آن را با انتخاب گزينه Tools از منوي Window فعال كنيد. 

             

 

 

             

 

انتخاب يك ابزار در ImageReady                            

در اين برنامه نيز همانند فتوشاپ براي انتخاب يك ابزار كافي است تا آن را كليك كنيد و در صورتي كه در گوشه سمت راست و پايين ابزار مورد نظر شما مثلث كوچكي وجود داشته باشد با كليك بر روي آن و پائين نگه داشتن دكمه ماوس و سپس حركت ماوس بر روي ابزار مورد نظر، مي‌توانيد به ساير ابزارهاي آن قسمت دسترسي پيدا كنيد.

             

             

 

 

             

 

 

جابجا شدن بين Photoshop و ImageReady                                

براي جابجايي بين دو برنامه Photoshop و ImageReady كافي است تا دكمه Jump To را كه در پائين جعبه ابزار هر دو برنامه وجود دارد را كليك كنيد. اين تكنيك بيشتر در مواردي كاربرد دارد كه يك فايل باز داريد و مايليد از قابليت‌هاي هر دو برنامه بر روي آن فايل استفاده كنيد. همچنين مي‌توانيد با انتخاب گزينه‌Jump to از منوي File و بعد گزينه PhotoshopياImageReady از منوي File يا فشار دادن همزمان كليدهاي Ctrl + Shift + M در ويندوز يا انتخاب كليدهاي + Shift + M در مكينتاش بين اين دو برنامه جابجا شويد.     

             

 

 

             

       توجه                     

Adobe در اينترنت

دكمه Adobe Online را كه در بالاي جعبه ابزار قرار دارد كليك كنيد (آيكون پر در فتوشاپ) تا به وب سايت آن (Adobe.com) دسترسي يابيد. همچنين مي‌توانيد از نوار منو گزينه Help\Adobe Online را انتخاب كنيد.

ساختاربندي دكمه Jump To

بطور پيش‌فرض با انتخاب دكمه Jump To امكان جابجايي بين دو برنامه Photoshop و ImageReady به يكديگر وجود دارد.

كاربران مكينتاش مي‌توانند با ايجاد يك ميان‌بر يا اسم مستعار براي برنامه موردنظر و كشيدن آن به اين محل به ويرايشگرهاي HTML يا ويرايشگرهاي گرافيكي ديگر دستيابي پيدا كنيد:

Adobe\Photoshop CS\Helpers\Jump To Graphics Editor

در ويندوز با باز كردن برنامه Windows Explorer ميانبري به برنامه مورد نظر ايجاد كنيد. نام برنامه را راست كليك كرده و از منوي زمينه گزينه Create Shortcut را انتخاب كنيد. سپس ميانبر را به آدرس زير بكشيد:

Program Files\ Adobe\ Photoshop CS\ Helpers \ Jump To Graphics Editor.   

   نحوه استفاده از نوار منو

نوار منو در Photoshop و ImageReady همانند نوارمنوهاي ساير برنامه‌ها عمل مي‌كند و كارايي يكساني دارد. كليك كردن نام منو سبب باز شدن كشوي مربوطه و امكان دسترسي به گزينه‌هاي زير‌مجموعه آن مي‌شود. براي انتخاب يك گزينه بر روي آن كليك كنيد، همچنين انتخاب گزينه‌هايي كه يك فلش كوچك در سمت راست خود دارند سبب نمايان شدن گزينه‌‌هاي ديگري مي‌شود كه در واقع زيرمجموعه گزينه اصلي هستند. همچنين انتخاب گزينه‌هايي كه در انتهاي آنها سه نقطه (…) قرار دارد سبب فعال شدن يك كادر محاوره‌اي مي‌شود. براي انتخاب هر گزينه كافي است تا آن را كليك كنيد. در اين قسمت از كار عملي، مجموعه‌‌اي از منوهاي مختلف مورد بررسي قرار مي‌گيرند تا به شما در استفاده صحيح و عملي‌تر از منوها كمك كنند.

 منوي File در Photoshop               

براي انجام كارهاي اوليه‌اي همچون بازكردن، بستن و ذخيره كردن فايل‌ها از منوي File استفاده مي‌شود. همچنين امكان Import (وارد) و يا export (صادر) كردن فايل‌ها در اين قسمت وجود دارد. انجام اعمال اتوماتيك، تنظيمات برنامه، تنظيمات رنگ‌هاي كلي برنامه از جمله ديگر قابليت‌هاي موجود در اين منو مي‌باشد. همچنين فرمان Exit (همان فرمان Quit در مكينتاش) كه سبب بسته شدن برنامه Photoshop مي‌شود در پائين اين منو قرار گرفته است.               

 

 

 منوهاي Edit و Image در Photoshop                    

           

از منوي Edit و Image براي تعيين تغييرات عمومي استاندارد بر روي يك فايل باز استفاده مي‌شود. دستورات كنترل كننده‌اي همچون Cut و Paste بعلاوه دستور Transform، Fill ، Stroke و Define Pattern در منوي Edit قرار دارند. در منوي Image نيز گزينه‌هايي وجود دارد كه با استفاده از آنها مي‌توانيد رنگ و اندازه يك تصوير را تغيير داده و به شكل مورد نظر تبديل كنيد. همچنين گزينه‌هاي مربوط به تعيين حالت رنگ فايل، اندازة تصوير، اندازة كادر تصوير و تنظيمات عمومي رنگ يك فايل كه از طريق Adjustments امكان‌پذير مي‌باشد نيز در اين منو قرار دارند. 

           

 منوي Layer در Photoshop                        

           

در منوي Layer تمامي گزينه‌هاي مربوط به لايه بندي تصاوير وجود دارد. ايجاد و حذف لايه‌ها، ادغام چند لايه در هم، اعمال افكت‌ها به لايه‌ها يا گروهي كردن چند لايه. البته اكثر اين گزينه‌ها از طريق پالت Layers نيز قابل دسترسي هستند.

منوي Select در Photoshop                        

مي‌توانيد براي كنترل گزينه‌هاي انتخابگر برنامه از منوي Select استفاده كنيد. از جمله دسترسي به فرامين Inverse، Feather، Modify، Save Selection و Load Selection .   

           

 

 

منوي Filter در Photoshop              

           

منوي Filter در فتوشاپ دربردارنده فيلترهاي مختلفي است كه در 4 گروه اصلي جداگانه و 14 زيرگروه طبقه‌بندي شده‌اند. همچنين فيلترهايي كه توسط ساير شركت‌هاي گرافيكي ارائه مي‌شوند نيز قابل نصب و استفاده در اين قسمت مي‌باشد و مي توانيد با قرار دادن فيلترهاي مورد نظر در پوشه Plug-Ins موجود در محل نصب فتوشاپ و از طريق اين منو به آنها دسترسي پيدا كنيد. 

 منوهاي View و Window                

           

براي كنترل وضعيت پيش نمايش و بزرگنمايي و كوچكنمايي فايل‌هاي گرافيكي و نيز فعال كردن خط‌كش و خطوط راهنما‌ي تصوير از منوي View استفاده مي‌شود. منوي Window نيز امكان باز و بسته كردن 17 پالت موجود در فتوشاپ را فراهم كرده است. بعلاوه ليست تمام فايل‌هاي باز در فتوشاپ از طريق اين منو قابل مشاهده و دسترسي است.  

             

 

 

منوهاي Help در Photoshop و ImageReady                   

           

از طريق منوي Help در هر دو برنامه Photoshop و ImageReady امكان دسترسي موضوعي به توضيحات بخش‌هايي كه با آنها دچار مشكل هستيد وجود دارد. همچنين امكان دسترسي به ياري‌رسان تصويري نيز در اين منو وجود دارد. از طريق گزينه‌هاي About منوي Help نيز مي‌توانيد به اطلاعات مربوط به نسخه نرم‌افزار و Plug – In هاي نصب شده در سيستم دسترسي يابيد.   

            منوي File در ImageReady              

           

از منوي File در ImageReady براي باز كردن، بستن و ذخيره يك فايل استفاده مي‌شود. بعلاوه براي ذخيره فايل‌ها با پسوند gif و jpg در وضعيت بهينه شده نيز از اين منو استفاده مي‌شود. همچنين از طريق اين منو مي‌توان به عناوين و دستوراتي همانند Import ، Export ، Preview in Browser و Recent دسترسي پيدا كرد. البته در منوي فايل گزينه ديگري به نام Exit نيز وجود دارد كه از طريق آن مي‌توان برنامه را بسته و از آن خارج شد.  

             منوهاي Edit و Image در ImageReady                 

           

براي كنترل تغييرات عمومي استاندارد مربوط به يك فايل در ImageReady از منوي Image و Edit استفاده مي‌شود. دستوراتي همچون Cut ، Copy و Paste بعلاوة گزينه‌هاي مربوط به تغيير شكل ((Transformation ، Fill ، Stroke ، Pattern Define و تنظيمات (Preferences) نيز از ديگر فرامين قابل دسترس اين منو هستند. منوي Image در اين برنامه نسبت به منوي موجود در فتوشاپ محدودتر است و فرامين مربوط به تعيين اندازه تصوير، اندازة كادر تصوير و يكسري تنظيمات عمومي مربوط به رنگ فايل‌ها از طريق اين منو قابل دسترسي هستند.   

             

منوي Layer در ImageReady                       

 تمامي گزينه‌هاي لايه‌بندي از طريق منوي Layer در اختيار شما مي‌باشد. از جمله ايجاد، حذف، ادغام كردن، گروهي كردن و اعمال افكتهاي مختلف به لايه‌ها و همچنين گزينه‌هاي كنترل كننده مربوط به نقشه تصوير (از طريق انتخاب گزينه Options Layer)، قرارگيري دقيق لايه‌ها و قفل كردن آنها. برخي از اين كنترل‌ها از طريق پالت Layers نيز قابل دسترسي هستند.

             

 

 

             

 

 

 

منوي Slices در ImageReady                     

           

منوي Slices مديريت تكه‌هاي تصويري را برعهده دارد. در واقع ImageReady جهت بهينه‌سازي و نمايش بهتر تصوير در يك جدول HTML آن را به چند تكه تقسيم مي‌كند. Slice نيز در واقع تكه‌اي از تصوير است. از طريق اين منو نحوة ايجاد، تغيير، تعيين لينك و نيز حذف تكه‌هاي تصويري امكان‌پذير مي‌باشد. همچنين از طريق اين منو مي‌توانيد تصاوير دوحالته جاوا اسكريپت (Rollovers) و تكه‌هاي لينك شده را تعيين و مشاهده كنيد.        

منوي Select در Image Ready                    

           

براي كنترل گزينه‌هاي انتخابگر در ImageReady از منوي Select استفاده مي‌شود. دستوراتي همچونInverse ، Feather، Modify، Selection Load و Save Selection از جمله دستورات اين منو هستند.            

منوي Filter در ImageReady                       

           

منوي filter در برنامه ImageReady شامل 101 فيلتر مختلف است كه در 14 دسته‌بندي قرار گرفته‌اند. همچنين با نصب فيلترهاي طراحي شده توسط ساير شركت‌ها مي‌توانيد از طريق اين منو به آنها دسترسي پيدا كنيد و از آنها نيز در طراحي‌هاي خود استفاده كنيد.

            منوهاي View و Window در ImageReady                        

           

براي كنترل بزرگنمايي و كوچكنمايي و پيش نمايش فايل‌هاي طراحي شده و نيز فعال يا غيرفعال كردن خطوط راهنماي تصويري و خط‌كش از منوي View استفاده مي‌شود. منوي Window نيز امكان فعال يا غيرفعال كردن 18 پالت موجود در ImageReady را به شما مي‌دهد. بعلاوه امكان مشاهده ليست تمامي فايل‌هاي باز موجود در برنامه و انتخاب هر يك، در اين منو فراهم است.     

چرا برخي از منوها خاكستري هستند؟

فرامين موجود در منوها عبارات حساسي هستند، به اين معني كه تنها زماني در دسترس هستند كه بطور عملي قابل استفاده باشند. از اين رو اگر فرماني به رنگ خاكستري و غيرقابل كليك كردن است، بدين معني است كه در وضعيت موجود نمي‌توان از آن فرمان استفاده كرد.

  پيگيري اخبار تكنيكي پشتيباني فتوشاپ

Adobe اين امكان را فراهم كرده است كه كاربران به آساني به اخبار، رويه‌ها و مطالب تكنيكي از طريق لينك‌ها و پيوندهاي فتوشاپ دست يابند. براي مشاهده ليستي از نكات تكنيكي فتوشاپ مي‌توانيد گزينه

Help/Photoshop Online را انتخاب كنيد. با انجام اين كار شما از طريق مودم به سايت وب Adobe دسترسي پيدا مي‌كنيد. براي دسترسي به صفحه دريافت نسخه‌هاي به روز رساني شده نيز مي‌توانيد گزينه Help/Updates را انتخاب كنيد.