گیاهان دارویی
گیاهان دارویی
گیاهان دارویی گیاهانی هستند که از آنها خواص درمانی دیده شده است.
توضیح خواص درمانی زیره و شوید در نسخه عربی (پیرامون ۱۳۳۴ م.) از کتاب ماتریا مدیکا از نوشتههای دیوسکورید.
برخی معتقد به خواص درمانی برای گیاهان داروئی نبوده یا در مورد آن اظهار تردید میکنند. بیشتر مردم به هنگام بیماری به سوی داروهای شیمیایی روی میآورند که در اینجا سؤال دومی مطرح میگردد که، آیا داروهای گیاهی بهترند یا داروهای شیمیایی؟ پاسخ اول : تردید در مورد اثربخشی گیاهان داروئی از آنجا ناشی میگردد که نحوه آماده سازی داروهای گیاهی و تحویل آنها به مردم به نحو صحیح انجام نمیگیرد و در نتیجه خواص درمانی گیاه از بین رفته و یا تقلیل مییابد که این امر موجب عدم تأثیر گیاه در درمان بیماری میگردد. از مواردی که باعث کاهش اثر بخشی گیاه میگردد:
· کشت در زمینی که از نظر مواد خاص مورد نیاز گیاه، دچار کمبود باشد.
· عدم مبارزه صحیح با آفات و بیماریهای گیاهان داروئی کشت شده که بعضاً، باعث کاهش مواد مؤثر گیاه یا تغییر نسبت ترکیبات مفید گیاه میگردند.
· رعایت نکردن زمان مناسب برداشت (برحسب وضعیت هوا و ساعات روز)
· خشک کردن گیاه در شرایط نامناسب (از نظر درجه حرارت- مدت زمان خشک کردن یا سرعت خشک کردن و…)
· عدم نگهداری صحیح و بسته بندی مناسب (فرارّ بودن برخی ترکیبات - آلودگی گیاه برداشت شده به قارچ یا باکتری و…)
· تقلبات داروئی (بعضاً بطور عمدی یا غیر عمد گیاهی بهعنوان گیاه دیگر به صرف داشتن ظاهر مشابه فروخته میشود و این مسأله علاوه بر اینکه در سطح گونه گیاهی- به فراوانی - اتفاق میافتد بعضاً در حد جنس گیاه نیز صورت میگیرد)
پاسخ دوم : داروهای شیمیایی از برخی جهات نسبت به داروهای گیاهی برتری دارند ولی مصرف طولانی و یا در برخی موارد مصرف مقطعی این داروها میتواند عوارض جانبی برجای گذارد که بعضاً، از خود بیماری نیز خطرناک ترهستند. همچنین استفاده مداوم، بی رویه و نادرست داروهای شیمیایی باعث ایجاد میکروبهای بسیار مقاوم شده که داروهای شیمیایی بر روی آنها بی تأثیر بوده و یا کم اثرند و در نتیجه بیماران باید به سوی آنتی بیوتیکها و داروهای قوی تری که هر روز با نامهای جدید ارائه میگردند، روی آورند.
روش تهیه برخی از اشکال مصرفی داروهای گیاهی
· دم کرده: مقدار تعیین شده از پودر گیاه را، در مقدار معینی از آب جوش ریخته و بهم میزنند. بعد روی ظرف را پوشانده و به مدت 30-15 دقیقه صبر میکنند سپس آن را صاف میکنند.
· جوشانده : الف) جوشانده ملایم : مقدار معینی از گیاه خردشده را با 4/1 لیتر آب جوش مخلوط کرده ومی گذارندکمی بجوشد. سپس آن را از حرارت دور کرده، صبر میکنند تا دم بکشد، سپس آن را صاف میکنند ب) جوشانده معمولی : تفاوت آن با جوشانده ملایم در افزایش زمان جوشش است.
· خیسانده: این شکل برای مواد مؤثری که در اثر حرارت از بین میروند توصیه میشود. برای تهیه خیسانده سرد مقدار مشخصی از پودرگیاه را در حجم معینی از آب ریخته در ظرف را 6 الی 12 ساعت میبندند، سپس محتویات ظرف را صاف میکنند.
جوشانده برگ بيد در رفع سوء هاضمه مفيد
جوشانده برگ بيد براي رفع سو هاضمه، رماتيسم حاد و مزمن و زكام مفيد است.
بر اساس مطالعات مركز تحقيقات كشاورزي و منابع طبيعي خراسان رضوي، در پوست درخت بيد علاوه بر گلوكوزيد، موادي نظير موم، صمغ، رزين، اكسالات كلسيم و تافن نيز يافت ميشود.
در اين تحقيق نحوه توليد و پراكنش فراوردههاي دارويي گونه بيد در استان خراسان مورد بررسي قرار گرفته است و نتايج حاصل از آن نشان ميدهد كه جوشانده برگ گل بيد براي رفع سو هاضمه، رماتيسم حاد و مزمن و زكام مفيد است.
همچنين در اين پژوهش با بيان اينكه پوست درخت بيد داراي گلوكوزيد، سالوكوزيدها و ساليسن است و اثر مسكن بر دردهاي تناسلي دارد، آمده است: مصرف عصاره بيد به صورت مصرف خارجي باعث رشد مو ميشود و با توجه به خاصيت ضد عفونيكنندگي آن ميتواند در نوارهاي زخم بندي مورد استفاده قرار گيرد.
گستردگي پراكنش گونههاي بيد سفيد (s.alba) و بيد كوهي (s. Acmophylla) در كليه شهرستانهاي خراسان و گونههاي بيد سرخ (s.purpurea) و بيد كوهي (s.acophylla) در مشهد و تربت حيدريه است
عصاره گوجه فرنگي در کاهش فشار خون مفید است
نتايج يک تحقيق نشان ميدهد نوعي مکمل غذايي گرفته شده از گوجه فرنگي به درمان فشار خون نسبتا بالا کمک مي کند.
به گزارش مدلاين پلاس محققان در مطالعه اي در يافته اند يک دز روزانه عصاره گوجه فرنگي باعث کاهش فشار خون در ميان 31 مرد وزن دچار هايپرتنشن خفيف شد.
اين مکمل که تحت نام Lyc-Mato عرضه مي شود حاوي ترکيبات گياهي متعدد موجود در گوجه فرنگي است. در ميان اين ترکيبات ليکوپن نيز وجود دارد ، آنتي اکسيداني که بر اساس برخي مطالعات انجام شده احتمال بيماري قلبي عروقي را کاهش مي دهد.
آنتي اکسيدان هايي مانند ليکوپن و ويتامين C و E به خنثي کردن راديکال هاي آزاد اکسيژن ، ملکول هايي که محصول جانبي متابوليسم هستند و با گذشت زمان به سلولهاي بدن آسيب مي رسانند ، کمک ميکنند. اين استرس اکسيداتيو در طيف وسيعي از بيماري هاي مزمن مانند بيماري هاي قلبي دخالت دارد.
اثرات آنتي اکسيداني عصاره گوجه فرنگي شايد تاثير آشکار آن را بر فشار خون شرح دهد.
افرادي که فشار خون نسبتا بالايي دارند يا فشار خون آنها نرمال و لي بالاست گزينه هاي مناسبي براي درمان با اين عصاره هستند. بهر حال کساني که تحت درمان هايپر تنشن قرار دارند بايد در مورد مصرف اين مکمل با پزشک خود مشورت کنند
خاکشير سنگ كليه را دفع مي كند
خاكشير داراي اسيدهاي چرب مانند اسيد لينوئيك، لينولنيك،اولئيك، پالمتيك و اسيد استئاريك است، همچنين در خاكشير اسانس روغن فراري وجود دارد كه داراي مواد بنزيل و ايزوسيانات است و سنگ كليه را دفع مي كند. براي دفع سنگ كليه مي توان خارشتر، خاكشير و ترنجبين را با هم مخلوط كرده و صبح ناشتا خورد.
خاكشير التيام دهنده زخم و جراحات، همچنين ادرار آور و تب بر است.
خاکشير التهاب كليه را برطرف کرده و صدا را باز مي كند.
براي از بين بردن كهير و التهابات پوستي از خاكشير استفاده كنيد.
از گلها و برگهاي گياه مي توان براي رفع بيماري ناشي از كمبود ويتامين C استفاده كرد.
براي برطرف كردن جوشهاي صورت كه به علت خوردن چربي و شيريني زياد ايجاد مي شود بايد جوشانده يك قاشق ترنجبين را با دو قاشق غذاخوري خاكشير مخلوط كرده و هر روز صبح ناشتا به مدت دو هفته آنرا ميل كنيد تا جوش ها از بين برود.
گفتني است، بعضي از افراد هنگامي كه خاكشير مي خورند ممكن است سردرد بگيرند، اين افراد بايد خاكشير را همراه با كتيرا مصرف کنند.
خواص دارويي سماق
خوردن مرتب سماق براي مبتلايان به ديابت مفيد است. زيرا يكي از عوامل به وجود آمدن عوارض و بيماري هاي مختلف در افراد ديابتي تركيب شدن گلوكز با مولكول هاي پروتئينهاي حياتي بدن است كه به تغيير ساختار شيميايي و عملكرد اين پروتئينها مي انجامد. مطالعات انجام شده روي گياه سماق نشان مي دهد كه سماق در حدود 81 درصد از بروز اين فرايند جلوگيري مي كند.
سماق همچنين ادرار آور است.
ساق براي برطرف شدن تهوع و بي اشتهايي و تب و رماتيسم و نقرس مفيد است و خاصيت ميكروب زدايي دارد.
توجه: سماق را بايد دور از نور خورشيد و هوا نگهداري كرد و مصرف زياد آن نيز گاهي اوقات مسموميت زاست.سير
براي دستگاه گوارش خاصيت آنتي بيوتيكي دارد
بابونه براي درمان بى خوابى و رفع كابوسهاى شبانه
گياه بابونه گياهي معطر است كه داراي خواص دارويي ضد حساسيت ميباشد.
بابونه گياهى معطر و بادوام است كه به ارتفاع حدود 30 تا40 سانتىمتر و گاهاً تا 60 سانتيمتر رشد ميكند. ساقه آن به رنگ سبز مايل به سفيد، برگهاي آن كوچك متناوب و داراي بريدگيهاي باريك و نامنظم و پوشيده از كرك است. گلهاي آن مجتمع در يك طبق است كه به طور منفرد در انتهاي ساقه گل دهنده در تابستان ظاهر ميشود. در هر طبق گلهاي سفيد در اطراف و گلهاي زرد در قسمت وسط قرار دارند.
از آنجائي كه اين گياه از قرنها پيش به دليل عطر فراوان در پاركها، باغها و گذرگاههاي اروپا كشت ميشده است، از آن به بابونه اروپايي نيز ياد ميشود.
يكى از تركيبات اصلى تشكيل دهنده بابونه روغنى فرار و لطيف و آبى رنگ است كه از گل آن به دست مىآيد و مسبب عطر خاص گل بابونه است. مصرف جلدى اين روغن، تاثير بسزايى در ضدعفونى و برطرف كردن التهابهاى پوستى دارد و ترميم آسيبهاى سطحى پوست را تسريع مىكند. همچنين ماساژ با روغن اين گياه مسكنى موثر براى دردهاى سياتيك است.
گل بابونه تاثير آرام بخش شگرفى بر روى سيستم عصبى و همچنين دستگاه گوارش داشته و نقش قابل ملاحظه آن در درمان بى خوابى و رفع كابوسهاى شبانه شهرت دارد.
اثرضد التهاب، ضد اسپاسم، ضد نفخ، ضدعفونى كننده، ضدحساسيت، تاثيرات آرام بخش و تسكين دهنده درد و همچنين تقويت دستگاه هاضمه از مهمترين خواص بابونه است.
گفتني است، بابونه يك ماده ضدحساسيت طبيعى است و از اثرات ضدآلرژى بخور آن مىتوان جهت تسكين آسم، آلرژىهاى تنفسى فصلى، زكام و سينوزيت سود برد.
بخور گل بابونه جهت بهبود آكنه و جوشهاى صورت نيز توصيه شده است.
بابونه مسكنى فوق العاده براى سردرد، ميگرن، دندان درد و دردهاى عصبى است و به دليل خواص شناخته شده اين گياه دارويي، به صورت چاى كيسهاى نيز امروزه در بازار موجود است.
نوشته شده توسط گروه گیل و دیلم | لینک | نظر بدهید
--------------------------------------------------------------------------------
پرتقال بهترين عامل تصفيه خون
مصرف پرتقال بيش از هر ماده غذايي باعث تصفيه خون شده و اين ميوه براي كليه امراض مفيد است
دكتر شهباز اميني فر متخصص تغذيه در گفت وگو با ايسنا واحد علوم پزشكي ايران، با بيان اين مطلب اظهار داشت: پرتقال مانع رسوب خون در جدار رگها شده و در درمان و پيشگيري از ابتلا به تصلب شرائين بسيار مفيد است.
وي با اعلام اين كه مصرف پرتقال در سنين پيري از بالارفتن ترشي خون پيشگيري مي كند، اعلام كرد: همچنين، مصرف اين ميوه براي مبتلايان به ديابت مفيد بوده و توصيه مي شود.
دكتراميني فر در ادامه پرتقال را حاوي منابع كافي از ويتامين ث و كاروتن دانست و گفت: مصرف اين ميوه براي كليه امراض و خصوصا كنترل بيماري اسكوربوت، تشنجات حاد و خونريزي هاي شديد بسيار مفيد است.
اين متخصص تغذيه همچنين در پايان مصرف عصاره پوست پرتقال را داراي خاصيت ضد يبوست و موجب درمان اين بيماري دانست.
نوشته شده توسط گروه گیل و دیلم | لینک | نظر بدهید
--------------------------------------------------------------------------------
خواص دارويي شاهي
لكه هاي سفيد پوست را برطرف مي كند.
شاهي گياهي يك ساله به ارتفاع 20تا 30 سانتي متر است كه در نواحي مختلف ايران پرورش مي يابد. اين گياه داراي نشاسته و روغن فرار است. اين گياه با فرا رسيدن بهار در دسترس ما قرار مي گيرد و به عنوان غذا و دارو مصرف مي شود.
فوايد:
دانشمندان علم گياه شناسي براي شاهي خواص و آثار متعددي بيان كرده اند كه در زير به بيان آنها مي پردازيم:
شاهي سرشار از املاح معدني و مانع از رشد سلولهاي سرطاني است.
شاهي علاوه بر ويتامين (ث) داراي مقدار زيادي ويتامينهاي A ـ B ـ B2 است.
مصرف چكيده ترتيزك علاوه بر معالجه امراض دستگاه تنفسي، كرم كُش نيز هست.
املاح معدني شاهي عبارتند از: آهن، كلسيم، فسفر، آرسنيك، منگنز، مس، روي و گوگرد.
شاهي براي اشخاص كم خون و مبتلايان به آسم فوق العاده مفيد است. شاهي اشتها آور، نيرو بخش، تصفيه كننده خون و ادرار آور است و سنگيني معده و كبد را برطرف مي كند.
مصرف شاهي به كساني كه شن و سنگ كليه و مثانه دارند و يا درد گوش گرفته اند، توصيه شده است.
جويدن برگهاي شاهي تازه لثه ها را محكم مي كند و آنها را سالم نگه مي دارد.
شاهي به علت داشتن ويتامين (ث) در معالجه بيماري قند و امراض پوستي فوق العاده مفيد است.
شاهي داراي يد، آهن و فسفات است.
نوع ديگر شاهي، بولاغ اولي به معناي (بوته رودخانه) است، كه داراي يد، فسفر وآهن است و جنبه غذايي و دارويي دارد كه به طور خام و به صورت سالاد و پخته مصرف مي شود. خنك كننده، ضد اسكوربوت بوده و ترشحات ريه را تغيير شكل مي دهد و داراي گلوكزيد است.
شاهي كك و مك را كه معمولاً در صورت انسان به صورت لكه هاي قهوه اي ريزي پديدار مي شود، برطرف مي كند. بدين منظور بايد برگ شاهي را كوبيده و بر روي لكه ها بگذارند و يا تخم شاهي را كوبيده و در مقداري آب خيس نموده، شبانه روز يك مرتبه بر روي لكه ها بگذارند و آن قدر ادامه دهند تا لكه ها برطرف شود.
شاهي لكه هاي سفيد پوست را برطرف مي كند. به اين منظور بايد تخم شاهي را كوبيده با كمي عسل مخلوط نماييد و بر روي لكه ها قرار دهيد و اين عمل را روزي يك مرتبه تكرار كنيد تا بهبودي كامل حاصل شود.
شاهي براي رفع بدبويي زير بغل مفيد است. براي اين منظور بايد صبح ناشتا مقداري شاهي و يا تخم شاهي تناول كرد و چند روز متوالي تكرار نمود.
شاهي انار ترش را به انار شيرين مبدل مي كند. براي اين منظور بايد آب شاهي را گرفته، به دفعات مكرر مانند آب در پاي درخت انارترش بريزيد كه مورد استفاده ريشه قرار گيرد. در اين صورت ميوه آن به انار شيرين تبديل مي شود.
شاهي كه موجب تندرستي بدن است سرشار از ويتامين هاي آ ـ ب ـ ث (c ـ B ـ A) است.
شاهي از سبزيهاي خنك است كه مواد معدني را به بدن مي رساند.
يك فنجان كوچك آب شاهي را صبح ناشتا ميل كنيد زيرا آب شاهي كرم را از بين مي برد و سموم بدن را دفع مي كند.
براي التيام زخمهاي چركي، از مرهمي كه از شاهي كوبيده و چند قطره روغن زيتون يا بادام به دست مي آيد، استفاده مي شود.
براي رفع لكه هاي پوست سه قسمت آب شاهي را با يك قسمت عسل مخلوط كنيد و آن را خوب به هم بزنيد تا به صورت مايعي كامل درآيد. سپس به كمك يك تكه پنبه هيدروفيله، صورت را با اين محلول صبح و شب بشوييد و بگذاريد خودش خشك شود و بعد آن را با آب و صابون تميز بشوييد.
شاهي چون ضد نيكوتين است براي اشخاصي كه سيگار مي كشند مفيد است.
تركيبات شيميايي شاهي:
دانشمندان از تجزيه شيميايي 100 گرم شاهي به جز آب، مواد زير را به دست آورده اند:
1)پروتئين : 3 گرم
2)مواد قندي : 1 گرم
3)آهن : 6/1 گرم
4)فسفر : 52 ميلي گرم
5)كلسيم : 220 ميلي گرم
6)ويتامين B : 45 واحد بين المللي
7)ويتامين c : 45 واحد بين المللي
8)ماده مهمي به نام تروپئولوزيد
9)ويتامين A : 1500 واحد بين المللي
نوشته شده توسط گروه گیل و دیلم | لینک | نظر بدهید
--------------------------------------------------------------------------------
زرشك ، داروي درمان ديابت و چاقي
نوعي داروي سنتي گياهي چين براي ديابت نوع 2 و لاغري مفيد است. در ادبيات چنين گفته شده، بربرين، كه در ريشه و ساقه بعضي از گياهان وجود دارد ميتواند قند خون بيماران ديابتي را كاهش دهد.به گزارش بي.بي.سي، حالا دانشمندان با آزمايش روي موش و جوندگان ديگر بدرستي اين نظر پي بردهاند.
دانشمندان در نشريه ديابت نوشتهاند ؛ بربرين وزن بدن حيوانات تحت آزمايش را نيز كم كرد يعني براي درمان چاقي نيز ميتوان از آن استفاده كرد.
بربرين از جمله در زرشك وجود دارد كه مصرف آن در فرهنگ هاي مختلف از جمله براي درمان اسهال تجويز شده است.
گروهي بينالمللي تاثير بربرين را در كاهش قند خون روي موشها آزمايش كردند و متوجه شدند خوردن آن باعث كاهش ميزان قند خون، كم شدن چربيهاي موجود در جريان خون و كاركرد بهتر انسولين در بدن ميشود و وزن بدن حيوان را كم ميكند.
پرفسور ديويد جيمز، رئيس برنامه تحقيقات ديابت و چاقي در موسسه گاروان، در سيدني، استراليا گفت: ما درباره درمان ديابت نوع دوم تحقيق ميكنيم كه علت بروز آن اختلال در كار انسولين است. ما حالا مدرك علمي داريم كه نشان ميدهد بربرين كمك مي كند انسولين خيلي بهتر كار كند.
بربرين كمك ميكند انسولين قند خون را كنترل كند اما به پاك كردن جريان خون از وجود چربي هم كمك ميكند و ما تصور ميكنيم كه همين امر باعث ميشود تا در كاهش وزن بدن هم موثر باشد
نوشته شده توسط گروه گیل و دیلم | لینک | نظر بدهید
--------------------------------------------------------------------------------
خواص دارويي کاسني
قلب، كبد و كليه را فعال مي كند.
كاسني گياهي پايا، علفي به ارتفاع 5/0 تا5/1 متر است. ريشه اي قوي و دراز به رنگ قهوه اي دارد. برگهاي آن متناوب و پوشيده از تارهاي فراوان در اطراف و گلبرگهاي مياني است.
قسمت مورد استفاده كاسني، برگ، ريشه و دانه آن است.
فوايد:
اين گياه در پزشكي اهميت بسياري داشته است. به طوري كه ابن سينا پزشك بزرگ مسلمان در مورد گياه كاسني و خواص آن رساله اي نوشته است.
دانشمندان علم گياه شناسي براي اين گياه خواص و آثار زير را برشمرده اند:
ـ كاسني باز كننده و حمل كننده ماده بيماري كبد است.
ـ كاسني مسكن عطش و حرارت دروني است. كاسني در درمان التهابات معده و پاك كردن مجاري ادراري، مؤثر است.
ـ اگر آب پخته كاسني را با سكنجبين ميل كنيد بهترين داروي تب هاي طولاني و مداوم است.
ـ ماليدن آب كاسني به محل هاي خارش بدن بسيار مفيد است.
ت غرغره آب كاسني با فلوس براي درد گلو، ورم و سوزش گلو مفيد است. فرمول مذكور براي درمان ورم حلق (لارنژيت) و تورم مفصلي نافع است.
ـ مصرف تخم كاسني، كمي با حالت تهوع همراه است كه بايد در آن سكنجبين اضافه كنيد.
ـ ريشه كاسني در باز كردن و روان شدن اخلاط بسيار مؤثر است.
ـ ريشه كاسني، مجاري گوارشي را پاك مي كند و بهترين تصفيه كننده خون است. ريشه كاسني در از بين بردن ورم احشا خيلي مؤثر است.
ـ ريشه كاسني بهترين دارو براي آب آوردن شكم است و در نفخ و تحليل مواد بسيار نافع است. ريشه كاسني براي تقويت معده، زياد كردن ادرار و رفع درد مفاصل و ضد يرقان مفيد است.
ـ عرق كاسني كه از گياه تازه كاسني گرفته شده باشد براي خنكي به كار مي رود.
ـ برگ هاي كاسني داراي املاح پتاس است و جوشانده آن براي تصفيه خون، تقويت معده و اعضا به كار مي رود.
كاسني انواع مختلف دارد كه ريشه و برگ هاي آن در پزشكي، در بهبود تب ها، يرقان (زردي) و انسداد مجاري صفراوي مفيد است.
ـ تمام قسمت هاي كاسني مخصوصاً ريشه و برگ آن، محرك صفرا است و به عمل هضم كمك مي كند و اثر آن در نارسايي هاي كبدي، قولنج هاي كبدي و ناراحتي هاي صفراوي بارز است.
كاسني در ازدياد نطفه و زيبايي چهره كودك تازه متولد مفيد است.
كاسني انسان را از ابتلا به قولنج نگه مي دارد.
ـ كاسني، توان و نيروهاي بدني را تجديد مي كند. كاسني در ضعف اعصاب، ضعف چشم و فشار خون مفيد است.
كاسني، قلب، كليه، كبد را فعال و با نشاط مي گرداند. كاسني رحم را به وظيفه طبيعي خود وا مي دارد.
ـ برگ كاسني، داراي مقداري ويتامين(ث) است و لذا در حفظ جواني مؤثر است. برگ كاسني، زهر طحال را از بين مي برد و كيسه صفرا، يرقان و دردهاي معده و كبدي را معالجه مي كند
منابع
· ولاک-ژان و استودولا- ژیری - گیاهان داروئی - ترجمه ساعد زمان - انتشار ققنوس -1376
· صمصام شریعت - مادی و معطر، فریبرز - درمان با گیاه - انتشارات مشعل -1376
· رجحان -محمد صادق - دارو درمان گیاهی - انتشارات علوی -1378
· صمصام شریعت - هادی - پرورش و تکثیر گیاهان داروئی - انتشارات مانی 1374